Lớp A0 – Khóa 9

They came, they saw and they ….

Equilibrium vs. Bất bình đẳng (Phản biện bài báo của Kính)


Lời nói đầu: Trong kinh tế, Equilibrium (E) là điểm cân bằng, nơi biểu đồ cung và cầu gặp nhau; tức là tại đó lượng cung bằng cầu. Mở rộng ra, trong cuộc sống, cả về tự nhiên lẫn xã hội, mọi thứ đều có xu hướng tiến đến điểm E, điểm bền vững nhất ở một trạng thái xác định. Tất nhiên khi các yếu tố tác động đến cung và cầu thay đổi khiến biểu đồ cung cầu dịch chuyển thì điển E cũng dịch chuyển theo. Nhưng ở 1 trạnh thái nhất định nào đó thì chỉ có 1 điểm E cho sự cân bằng-sự bền vững.

Để phản biện lại bài viết của Kính, xin tóm tắt về nó như sau:
Vấn đề được phân tích: Sự ổn định của hôn nhân ở VN
Kết luận từ nghiên cứu: Sự bất bình đẳng nghiêng về phía người chồng là điều kiện cần (và đủ?) cho sự bền vững của gia đình.
Giả thuyết (asumptions) mà kết luận này dựa vào: đa số đàn ông VN không thích vợ hơn chồng và đa số đàn bà VN không tôn trọng chồng kém mình.
Không cần làm khảo sát cũng thấy giả thuyết đưa ra là hợp lý và chính xác. Và thường thì kết luận dựa trên kết quả chính xác sẽ có độ đúng đắn cao. Tuy nhiên cái sự ngụy biện (tricky) ở đây chính là: sự “hơn, kém” trong hôn nhân mang tính tương đối và phức tạp hơn ta tưởng rất nhiều.
Hôn nhân được xây dựng trên tình yêu hôn nhân, là bước tiếp theo của tình yêu thuần túy lãng mạn. Tình yêu này được vun đắp và củng cố bởi mấy yếu tố cơ bản sau: 1) Địa vị xã hội, 2) Thu nhập, 3) Kiến thức, 4) Tính cách, và 5) Sex.
Về địa vị xã hội, ở nông thôn xem ra khá bình đẳng giữa vợ chồng. Thật vậy, cả xã thì bất quá có chục người là cán bộ còn các hộ khác đều chỉ là “ông nông dân lấy bà nông dân” mà thôi. Ở thành phố thì “anh cán bộ nhà nước lấy chị cán bộ nhà nước” cũng là phổ biến.
Về thu nhập, ông nông dân có công điểm cao nhưng bà nông dân có cái vườn có thể đưa sản phẩm ra chợ bán. Ai thu nhập cao hơn? Ở thành phố, các cháu tốt nghiệp cùng thời gian thì đi làm lương cũng na ná nhau thôi; mà đã từ lâu người ta lấy nhau thường cùng trang lứa.
Về kiến thức thì ở nông thôn xã có trường đến đâu thì đa số thanh niên học đến đó. Đa số ông bà nông dân đều học hết cấp 2 hay cấp 3. Ở thành phố thì khả năng chênh lệch sẽ nhiều hơn do số lượng để lựa chọn lớn hơn.
Thế rồi trường hợp ông thứ trưởng trong sạch lấy bà trưởng phòng kinh doanh một công ty lớn, ai hơn ai? Rồi ông đó có bằng tiến sỹ dỏm (chứ không giả) và bà đó có bằng master xịn, ai hơn ai? Còn ông giáo sư một trường ĐH lớn với bà giám đốc công ty tư nhân thành danh. Ai hơn ai?
Xem ra xã hội VN có sự bình đẳng vợ chồng khá cao. Và tỷ lệ hôn nhân bền vững ở VN cũng áp đảo tỷ lệ tan vỡ.
Mình xin đưa ra kết luận khác: sự bền vững của hôn nhân được đặt trên nền tảng của sự cân bằng, trong đó “cầu” cần được “cung” đáp ứng đầy đủ. Mà cân bằng cung cầu trong hôn nhân thì phong phú lắm vì nó là sự trùng khít hay gần khít của 2 tổ hợp của ít nhất 5 yếu tố trên. Nên không có nhiều cái sự hơn kém rõ ràng trong hôn nhân. Ngoài ra, dân gian đã đúc kết: “nồi nào vung nấy”. Suy ra các tiêu chuẩn càng gần nhau thì khả năng “khít” của 2 đối tượng càng cao.
Nói thêm về thiểu số các cặp chênh lệch hoàn toàn, cũng dễ thấy là tỷ lệ đổ vỡ của họ khá cao. Đơn giản là người ta sẽ tìm đến equilibrium của họ. Vợ kém thì bị chồng chê là chuyện thường. Mà chồng kém thì càng bị vợ chê. Cho nên cái sự bất bình đẳng trong hôn nhân mới chính là lý do bất ổn của hôn nhân.
Mình xin kể chuyện vui. Hồi trước mấy anh Nhật nói với mình rằng, họ thường làm việc từ 8 giờ sáng đến 10 giờ đêm, đôi khi làm cả cuối tuần; và sau giờ làm việc thường hỏi nhau “Bây giờ chúng ta đi ăn ở đâu nhỉ?”. Để cho “công bằng”, khi li dị phụ nữ Nhật được chia tài sản rất hào hiệp. Mình nói chuyện với một ông giáo day văn (English) đã từng ở Nhật là làm sao mà phụ nữ Nhật lại chấp nhận như thế thì ông ấy nói “Ơ, cô không biết chứ, họ có boyfiends đấy. Hồi xưa tôi có mấy cậu bạn Nhật trẻ được girlfriends già mua cho đủ thứ, cả xe hơi!”.
Mình đồ rằng bạn Kính sẽ chạy mất dép với mô hình bất bình đẳng kiểu ấy.

Advertisements

Tháng Năm 25, 2010 - Posted by | Tản văn | ,

2 phản hồi »

  1. Hi C.Sa!
    Sắp đến giờ họp lớp “chào đón” C.Sa trở về VNam rồi, mình vừa mới “liếc nhanh” bài phản biện của C.Sa và do vậy chưa “hồi âm” kịp. Hẹn lần hồi âm tới nhé!

    Bình luận bởi Đỗ Thiên Kính | Tháng Năm 25, 2010 | Phản hồi

  2. Hi all! Tớ thấy “cuộc chiến” đã rục rịch khởi động! Tớ xin làm “phóng viên chiến trường” đứng ở phe trung lập để “ghi điểm” cho các bên đồng thời cũng “tiếp đạn” cho cả 2 phía!
    Tớ xin túm lại vấn đề cho bà con dễ theo dõi:
    1. “Chiến tuyến”: Mức độ ổn định bền vững trong mô hình gia đình nông thôn VN (và có thể mở rộng ra cả nước hay toàn cầu, tùy thích)
    2. Các bên:
    – Kính: đưa ra luận thuyết “bất bình đẳng” của “trụ lớn, trụ bé”. Tạm gọi là thuyết “Lưỡng trụ bất bình” 😀
    Kết luận đầu tiên của Kính ko biết vô tình hay hữu ý nhằm vào giải thích “hội chứng tập 2” được coi là phổ biến hiện nay! Kính được 1 điểm.
    – Sa: tin tưởng rằng tồn tại điểm cân bằng Equilibrium (E) trong “không gian” 5 chiều: 1) Địa vị xã hội, 2) Thu nhập, 3) Kiến thức, 4) Tính cách, và 5) Sex. Ta lại tạm gọi là thuyết “Ngũ vị”. 😀
    Bằng những dẫn chứng rất hùng hồn và chỉ cần vận dụng “4 vị đầu”, Sa có vẻ đang chiếm thượng phong ghi luôn được 2 điểm vì không chỉ đưa ra được kết luận như của Kính mà còn dự báo được tính tất yếu của quan hệ “phi công trẻ lái máy bay…”. 😀
    Tỷ số bất lợi 1-2 buộc Kính phải “xuất chiêu” để cân bằng tỷ số. Không biết sau đó, Sa có dám “chơi tới bến” xài “vũ khí thứ 5 ” hay ko? 😀 😀
    Kính ơi cố lên!

    Bình luận bởi V.Thành | Tháng Năm 27, 2010 | Phản hồi


Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

%d bloggers like this: